Hàu chỉ (Oyster drill) hay Hào chỉ (ngôn ngữ miền Nam) hay một số nơi gọi là Thôn chỉ, Hà chỉ là sinh vật không mong muốn và không có lợi trong ao nuôi tôm, sự xuất hiện của chúng mang đến nhiều tác hại, rủi ro cho vụ nuôi.
Một số hình ảnh Hàu chỉ trong ao
Đặc điểm hình thái, sinh học
Có kích thước nhỏ, có vỏ màu trắng dạng ống thon dài như sợi chỉ nên dân gian gọi là Hàu Chỉ.
Bám thành chùm dày trên bạt, dây oxy, nhá, can, chân quạt,…
Nguyên nhân xuất hiện
Hàu chỉ có thể theo nguồn nước cấp vào ao nuôi hoặc tồn tại từ vụ nuôi trước đó mà không được xử lý kỹ, dẫn đến tồn dư ấu trùng hoặc vỏ hàu tạo nền cho lứa sau.
Tác hại của Hàu chỉ
- Hấp thụ kiềm và khoáng chất đặc biệt là Canxi để xây dựng lớp vỏ ngoài làm lượng khoáng chất trong ao và độ kiềm của nước giảm mạnh.
- Là ổ chứa vi khuẩn và là vật chủ trung gian truyền nhiều loại mầm bệnh cho tôm. Tôm ăn Hàu chỉ thì dễ bị các bệnh đường ruột.
- Chúng ăn lọc làm mất màu, trong nước.
- Gây tắc nghẽn thiết bị: do Hàu chỉ bám vào dây oxy, dàn quạt cản trở việc thoát khí và giảm hiệu quả quạt nước,..
Hàu chỉ xuất hiện bất kỳ độ mặn nào và phát triển tốc độ rất nhanh, chỉ cần vài ngày để trở nên dày đặc trong ao.
Biện pháp phòng ngừa
- Sên vét bùn đáy, phơi khô và chà bạt thật kỹ để loại bỏ Hàu chỉ của vụ trước.
- Rải vôi nóng cao nền đáy ao. Đối với bạt và dụng cụ thì dùng vôi nóng hòa với nước thành dung dịch đậm đặc, sau đó tạt đều bạt hoặc ngâm dụng cụ trong dung dịch này.
- Cấp nước qua túi lọc có mắt lưới nhỏ để ngăn chặn trứng xâm nhập vào ao.
- Đối với ao chứa nước có thể thả các loài thiên địch ăn hàu như Sao biển, một số loài ốc biển (ốc mặt trăng, ốc gai).
Có những ao trong quá trình chuẩn bị ao chưa phát hiện, nhưng sau khi thả tôm vài ngày thì Hàu chỉ xuất hiện rất nhiều. Vì vậy, tốt nhất nên diệt mầm móng Hàu chỉ ngay từ khâu xử lý nước chuẩn bị ao để ngăn ngừa bằng sản phẩm REO: 1,0-1,2 kg/1000 m3 nước.
Sản phẩm diệt Hàu chỉ và sinh vật gây hại ao nuôi REO
Biện pháp xử lý khi có Hàu chỉ
Chuẩn bị ao: diệt Hàu chỉ bằng sản phẩm REO liều 1,0-1,2 kg/1000 m3 nước, lúc 18-21 giờ.
Trong quá trình nuôi: để an toàn nên dùng khi tôm từ 20 ngày tuổi trở lên. Liều 500 g/1000 m3 nước, 1-2 lần.
Chú ý: trước khi dùng REO không dùng vôi, khoáng hoặc các sản phẩm nâng pH khác. Không dùng chung hoặc dùng gần với hóa chất diệt khuẩn.
Sản phẩm đã được ứng dụng rộng rãi và thành công trên thực tiễn, ví dụ như farm nuôi Anh Đấu, Châu Thành, Long An sau khi sử dụng REO để chuẩn bị nước ao thả tôm, đã giúp diệt Hàu Chỉ và Ốc.
Hình ảnh trước và sau khi dùng REO cho thấy Hàu chỉ chết và tự bong ra khỏi bạt
Hàu chỉ không đơn thuần là sinh vật bám mà là tác nhân gây ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và tăng trưởng của tôm nuôi. Do đó cần chủ động phòng ngừa và xử lý sớm để tránh thiệt hại.
Nếu tảo độc nở hoa và tàn sẽ giải phóng chất độc vào nước, trực tiếp làm chết tôm. Nếu tảo không độc: Làm suy giảm chất lượng nước nghiêm trọng
Bệnh đốm trắng –White spot disease (WSD) thường dược biết đến với tên gọi virus đốm trắng – White spot syndrome virus (WSSV) – là một mầm bệnh tối quan trọng gây ra ảnh hưởng nghiêm trọng đối với ngành công nghiệp nuôi tôm trên toàn thế giới
Do thiếu 1 số khoáng chất thiết yếu trong nước (đặc biệt là Ca, Mg) hoặc môi trường nuôi thay đổi đột ngột như pH dao động bất thường, nhiệt độ nước chênh lệch quá cao trong ngày, oxy hòa tan thấp, nhiễm khí độc và đặc biệt là nhấc vó, chài tôm kiểm tra không đúng kỹ thuật.
EHP là bệnh do ký sinh trùng Enterocytozoon hepatopenaei (viết tắt là EHP) gây ra cho tôm. EHP khiến tôm chậm lớn, còi cọc . EHP ký sinh trong tế bào gan tụy của tôm sử dụng dinh dưỡng, năng lượng dự trữ trong gan tụy làm tôm nuôi không đủ dinh dưỡng để tăng trưởng và lột xác.
Hiểu biện pháp phòng ngừa là chính, Công ty TNHH Sando đã xây dựng thành công quy trình ngăn ngừa bệnh EHP và áp dụng thành công trên nhiều vùng nuôi.
